Gepensioneerden van nu de rijksten van de komende decennia
De generatie Nederlanders die nu net met pensioen is gegaan – of binnen twee jaar met pensioen gaat – vormt waarschijnlijk de meest welvarende pensioenlichting die ons land in lange tijd zal zien. Deze groep profiteert van een unieke combinatie van factoren: hoge overwaarde op de woningmarkt, forse spaartegoeden, goed renderende aandelenportefeuilles en vrijwel geen schulden. Voor velen is alleen de hypotheek nog aanwezig, en die is vaak grotendeels of volledig afgelost.
Daarmee staat deze generatie er financieel uitzonderlijk sterk voor. Maar voor de toekomstige gepensioneerden ziet het plaatje er heel anders uit. De overheid heeft een groeiende behoefte aan belastinginkomsten, en dat zal volgens veel economen leiden tot ingrijpende wijzigingen in zowel box 1 als box 3. Spaargeld en beleggingen worden nu al zwaarder belast, en voorstellen om vermogenswinsten – zoals de verkoopwinst op een woning – te belasten, liggen steeds vaker op tafel.
Voor de volgende pensioen-golf betekent dit dat het opbouwen van vermogen aanzienlijk moeilijker wordt. Hogere belastingen betekenen simpelweg minder ruimte om reserves te vormen. Het is dan ook niet ondenkbaar dat toekomstige gepensioneerden alternatieve routes zoeken om hun vermogen te beschermen, zoals het oprichten van een BV of het verplaatsen van kapitaal naar landen met gunstigere fiscale regels.
Ook de generaties die daarna volgen zullen de gevolgen voelen. Door de vergrijzing neemt het aantal werkenden af, terwijl het aantal AOW-gerechtigden blijft stijgen. Dat zet het AOW-stelsel onder druk: minder werkenden moeten meer uitkeringen financieren. Het risico bestaat dat de AOW-uitkering in de toekomst minder waard wordt, of dat aanvullende pensioenopbouw minder oplevert dan nu.
Alles bij elkaar ontstaat een opvallend contrast. De huidige gepensioneerden vormen een financieel sterke, soms zelfs uitzonderlijk welvarende groep. In de woorden van een bekende Amerikaanse president: dit is de “golden pension wave” – de gouden pensioen-generatie. Maar de volgende golf zal waarschijnlijk minder “goud” zijn, en meer geconfronteerd worden met hogere lasten, lagere rendementen en een minder zekere oude dag.
De conclusie is dan ook helder: de gepensioneerden van nu zijn waarschijnlijk de rijksten van de komende decennia. Voor wie later aan de beurt is, wordt het een stuk uitdagender om hetzelfde niveau van financiële zekerheid te bereiken.
